ÔNG B. SẮM XE HƠI

      Ông B. sắm ô tô khá sớm. Từ hồi về hưu ông cũng ít sử dụng xe. Một phần vì xăng mắc, phần vì chẳng đi đâu xa.
      Thỉnh thoảng ông hay lau chùi, xịt rửa khoang máy, kẻo để lâu chuột bọ làm tổ trong xe!

TƯỚNG TRẦN QUANG DIỆU VỊ TƯỚNG NHÀ TÂY SƠN BỊ BẮT TRONG TÌNH THẾ NÀO?

TƯỚNG TRẦN QUANG DIỆU VỊ TƯỚNG NHÀ TÂY SƠN, (QUÊ GỐC AN HẢI, SƠN TRÀ, ĐÀ NẴNG) BỊ BẮT TRONG TÌNH THẾ NÀO?

Tháng 4 năm 1802 quân Nguyễn do Nguyễn Văn Thành, Lê Văn Duyệt, Lê Chất chia 03 đạo tiến đánh thành Quy Nhơn. Liệu không địch nỗi, mặc dầu đã cầm cự hơn 8 tháng nên Diệu Dũng với 3.000 quân khỏe mạnh và 86 thớt voi bỏ thành trốn đi vào ban đêm theo đường thượng đạo qua đất Vạn Tượng (Lào) để ra Nghệ An (hợp quân với Quang Toản). 

      Chúa Nguyễn ra lệnh cho Quảng Nam và Cam Lộ phái quân đóng giữ các đầu nguồn để chặn bắt, rồi gởi thư cho Vạn Tượng biết.
      Tháng 6.1802 quân của Phó Đô Thống chế Võ Doãn Văn bắt được Trần Quang Diệu ở miền thượng đạo, thuộc Quỳ Hợp, Nghệ An, bị bắt cùng Diệu có các tướng Từ Văn Chiêu, Nguyễn Văn Giáp, Lê Văn Hưng, Nguyễn Văn Mân và 76 thớt voi. Tin thắng trận báo về, vua (Lúc bấy giờ Nguyễn Ánh đã chính thức lên ngôi vua) sai Lê Văn Duyệt đóng xiềng giam giải về kinh. Cùng lúc dân Thanh Hoa bắt được Võ Văn Dũng cũng giải nộp. Các thành Nghệ An, Thanh Hoa, Thanh Hoa ngoại (Ninh Bình) đều đầu hàng nhanh chóng khi biết đội quân của Diệu - Dũng tan rã.
          Vua ban chiếu thưởng cho các cánh quân thủy bộ "Nay buổi đầu lấy lại kinh thành, trước hết thưởng cho bọn ngươi 1.000 lạng vàng, 10.000 lạng bạc và 30.000 quan tiền để khuyến khích. Còn người có công trạng rồi sau sẽ thưởng".
            Theo Quốc sử quán triều Nguyễn.


    * Là dũng tướng nổi bật dưới triều Tây Sơn, ông gốc làng An Hải, huyện Diên Phước, tỉnh Quảng Nam (nay thuộc quận Sơn Trà, tp. Đà Nẵng).
      Trong các tướng lãnh nhà Tây Sơn, chúa Nguyễn Ánh "ngán" nhất là Đại tướng họ Trần. Vì khi có người bàn nên đem quân đánh Bắc Hà. Chúa do dự và nói: "Bỏ nơi gần, mưu nơi xa không phải là thượng sách. Hiện nay trong bọn giặc chỉ có Trần Quang Diệu là ghê nhất. Diệu chưa trừ được thì không nên khinh tiến. Hãy đợi khi hạ thành Quy Nhơn là không phải lo lắng về phương Nam nữa, khi đó tiến đánh Bắc Hà cũng chưa muộn".
       Nhận xét của chúa Nguyễn đủ để thấy vai trò của tướng Trần Quang Diệu quan trọng thế nào?.
Có trong tay hơn 02 vạn quân thủy bộ, Diệu và Dũng đã gây khó khăn cho quân Nguyễn suốt những năm từ 1799 đến tháng 04 1802. Có lúc cán cân nghiêng về phía Tây Sơn. Họ thực sự bị mất lợi thế khi Phú Xuân bị thất thủ đã mất đi sự chi viện từ hậu phương, làm khó khăn về tiếp tế hậu cần và gây tâm lý hoang mang trong binh sĩ. Việc hai ông bị bắt đã báo hiệu cho sự cáo chung của triều Tây Sơn mặc dầu Quang Toản vẫn còn đang lẫn trốn!


Ảnh: Một trường ở Đà Nẵng mang tên TQD.

VỀ CÁI CHẾT CỦA VÕ TÁNH VÀ NGÔ TÒNG CHU (Ngô Tùng Châu).

VỀ CÁI CHẾT CỦA VÕ TÁNH VÀ NGÔ TÒNG CHU (Ngô Tùng Châu).
        Hai năm 1800 - 1801 thành Quy Nhơn bị Tây Sơn vây chặt. Đại tướng Võ Tánh và Lễ bộ Ngô Tòng Chu cùng các tướng sĩ liều chết giữ thành. Đã hơn 10 lần bị Tây Sơn tấn công nhưng quân lệnh nghiêm minh không ai trong thành phải nhụt chí.              Có người khuyên phá vòng vây mà thoát. Tánh không nghe "Ta vâng mệnh giữ thành, phải cùng còn mất với thành, nay bỏ thành mà cầu lấy sống thì còn mặt mũi nào nhìn thấy chúa thượng nữa!"
       Cùng lúc trong thành binh sĩ phải giết voi ngựa để ăn nhưng không ai có lòng phản.
       Võ Tánh sai quân lính lấy củi khô chất quanh dưới lầu bát giác. Một hôm Ngô Tòng Chu đến hỏi kế thì Tánh trỏ vào lầu bát giác nói rằng: "Đây là kế của tôi" rồi nói: "Tôi làm chủ tướng, nghĩa là không thể cùng sống với giặc, (ý chỉ Tây Sơn) ông là quan văn, quân địch tất không hại đâu, nên tính cách tự toàn".
        Ngô Tòng Chu cười nói:"Cứ gì văn hay võ, lòng trung cũng là một thôi, tướng quân biết chết theo nạn nước. Chu nầy không biết tận trung sao?"
Thế rồi trở về mặc triều phục hướng về cửa khuyết bái vọng rồi uống thuốc độc mà chết. Tánh hay tin ngậm ngùi than: "Ngô quân đã hơn ta một nước rồi!". Tức thì tới thăm và khâm liệm tống táng.               Xong viết thư cho Trần Quang Diệu nói: Tướng quân nghĩa phải chết là việc của ta, quân sĩ không có tội gì, không nên giết hại".
      Trần Quang Diệu và Võ Văn Dũng chiếm được thành nhưng vì trọng Võ Tánh nên giữ lời, không giết hàng binh.
                        Theo Đại Nam Thực lục

       * Võ Tánh được xem là Đại công thần nhà Nguyễn, Tánh lấy công chúa em của chúa Nguyễn Ánh nên hết lòng phụng sự nhà Nguyễn, con của ông là Võ Mỹ, cháu nội là Võ Khánh được ưu ái đặc quyền dù không có thực tài. Ngô Tòng Chu (Tùng Châu), người Tân Bình (Saigon) học vấn uyên thâm từng là thầy dạy Hoàng tử Cảnh.
         Võ Tánh và Ngô Tòng Chu được thờ ở gian chính miếu Hiển Trung (Miếu ở quận 1 Saigon nhưng nay không còn nữa vì bị Pháp phá).
        Cuộc chiến giữa chúa Nguyễn và Tây Sơn xuất hiện nhiều tướng tài. Không kể Nguyễn Huệ và Nguyễn Ánh, bên phía Nhà Nguyễn có Võ Tánh, Nguyễn Văn Thành, Lê Văn Duyệt, Đỗ Thành Nhân, Võ Di Nguy, Nguyễn Đức Xuyên, Nguyễn Hoàng Đức, Lê Chất...
Phía Tây Sơn có Trần Quang Diệu, Bùi Thị Xuân, Võ Văn Dũng, Nguyễn Hữu Chỉnh,Đinh Công Tuyết..

        Một giai đoạn bi thương của dân tộc, đẩy nhân dân đàng trong vào cuộc binh lửa, phiêu tán. Làm hàng vạn binh sĩ hai bên phải bỏ mạng.

      Chú thích tranh: Lầu bát giác nơi Võ Tánh tự thiêu - sau là mộ - ông còn có mộ ở Gia Định nhưng là mộ gió - bài vị ông được thờ ở gian chính ở miếu Hiển Trung.

     Đường Võ Tánh ở Saigon xưa nay là một phần của đường Nguyễn Trãi, còn Ngô Tùng Châu nay là Lê Thị Riêng. Duy nhất hiện nay ở Cần Thơ còn có tên đường Võ Tánh, còn Ngô Tùng Châu có tên đường ở Gò Công, Tiền Giang.
      Còn ở Danang trước 75 con đường mang tên Võ Tánh nay là Núi Thành.
     Hai vợ chồng Bùi Thị Xuân và Trần Quang Diệu, Võ Văn Dũng đều có tên đường ở gần nhau thuộc phường AHB Sơn Trà - Đà Nẵng hiện nay.

Hai tấm ảnh do người Mỹ chụp ở Hòa Phát - Hòa Vang, Đà Nẵng. (nay là quận Cẩm Lệ) khoảng năm 1969 -1970.

     

Hai tấm ảnh do người Mỹ chụp ở Hòa Phát - Hòa Vang, Đà Nẵng. (nay là quận Cẩm Lệ) khoảng năm 1969 -1970.
       Người trong ảnh chống nạng là cô Hoàng Phương Mai nay vẫn còn sống. Là phụ nữ xinh đẹp, thông minh, đầy nghị lực, giỏi tiếng Anh không may bị tật nguyền. Lúc bấy giờ đang làm thông dịch cho một bệnh viện dã chiến của Mỹ ở phi trường Đà Nẵng.
      Cha của bà là Trung tá HML mất đúng ngày 29.3.1975 và phải... an táng trong ngày!!!

TẾT - GÓI BÁNH CHƯNG, BÁNH TÉT

TẤM ẢNH ĐÃ 30 NĂM.
Ngày 27 tết năm Quý Dậu 1993, Mẹ tôi cùng con dâu và cháu nội gái ngồi gói bánh chưng, bánh tét.
Tết về là nhớ cảnh quây quần thâu đêm để châm nước, thêm củi canh nồi bánh chưng

VIỆC XỬ DỤNG LẠI CÁC QUAN CHỨC NHÀ TÂY SƠN TRONG BỘ MÁY NHÀ NƯỚC MỚI KHI CHÚA NGUYỄN TIẾN RA PHÚ XUÂN (HUẾ) NĂM 1801

VIỆC XỬ DỤNG LẠI CÁC QUAN CHỨC NHÀ TÂY SƠN TRONG BỘ MÁY NHÀ NƯỚC MỚI KHI CHÚA NGUYỄN TIẾN RA PHÚ XUÂN (HUẾ)
     Năm 1801 trên đà thắng lợi, chúa treo thưởng trong các cánh quân, ai bắt Quang Toản (vua Tây Sơn) thưởng 10.000 quan (lương lính 2 quan/ tháng), bắt các người em của Toản thưởng 1.000 quan, em gái 300 quan, ai bắt được Trần Văn Kỷ, Nguyễn Văn Tứ (Trung quân) 3.000 quan, Lê Văn Lợi (nội quân), Nguyễn Văn Trị (phò mã) hay ai bắt cha mẹ, vợ con của Trần Quang Diệu, Võ Văn Dũng đều thưởng 1.000 quan... (Quang Diệu và Võ Văn Dũng đang bận vây Võ Tánh và Ngô Tùng Châu ở Quy Nhơn).
          Đích thân chúa Nguyễn Ảnh chỉ huy đại quân tiến ra Phú Xuân, giúp việc quân có Lê Văn Duyệt và Lê Chất.
         Ngày Mậu Dần tháng 5.1801 Nguyễn Ánh lấy lại kinh đô cũ, nhân dân kinh đô lũ lượt kéo đến dâng biểu lạy mừng. Trước đó Quang Toản, Quang Thùy mang theo châu báu kịp chạy thoát ra Nghệ An.
         Dân phủ Triệu Phong (Quảng Trị bây giờ) chặn bắt được Quang Cương, Quang Tự, Quang Điện đều là em của Quang Toản cùng 30 người đàn bà, con gái đem nộp.
        Các tướng Tây Sơn là Lê Văn Lợi, Văn Tiến Thể,Hồ Công Diệu... thi nhau ra xin quy phục đều được chúa Nguyễn sử dụng để sai phái.
Sai thả La Sơn phu tử Nguyễn Thiếp, quân sư của nhà Tây Sơn, trước đó chúa gặp mặt trực tiếp khuyên về nhà "khéo đào tạo nhiều học trò để phò giúp nước, đừng phụ tấm lòng mến lão kính hiền của ta".
            Theo Đại Nam Thực lục.


         * Khi đại quân Tây Sơn do Trần Quang Diệu và Võ Văn Dũng bao vây thành Quy Nhơn thì lực lượng ở Phú Xuân rất mỏng đây là thời cơ để chúa Nguyễn tái chiếm để lấy lại kinh đô.
        Nhằm thực hiện khoan hòa, Chúa Nguyễn Ánh chủ trương:
      +Không lạm sát hàng binh, bảo vệ tài sản, vợ con của các quan chức nhà Tây Sơn đã quy hàng.
      + Thu nạp hàng binh bổ sung ngay vào lực lượng quân đội nhà Nguyễn.
     + Sử dụng các quan chức cấp cao của Tây Sơn đã quy hàng vào công việc phù hợp.
     + Đặc biệt 02 phủ Triệu Phong và Quảng Bình gồm 8 huyện và 01 Châu đều tái sử dụng bộ máy và quan lại thời Tây Sơn vào tiếp quản công việc cũ.
Những chủ trương khoan hòa của chúa Nguyễn cũng bị những phản ứng trong giới tướng lãnh vì vậy đã từng có tờ biểu "kiến nghị tập thể" của giới của 10 quan chức do Nguyễn Văn Thành đứng đầu đơn tỏ ý không bằng lòng với sự đối đãi đó.
Một mặt chúa Nguyễn có dụ trấn an và giải thích cho yên lòng tướng sĩ.
       Chúa Nguyễn có tầm nhìn xa vì lúc đó thế lực của nhà Tây Sơn tuy không còn mạnh nhưng cũng chưa tan rã, ít ra vẫn còn trên vạn quân thủy bộ của Quang Diệu và Võ Văn Dũng ở đàng Trong.
Còn ở Đàng Ngoài từ Quảng Bình trở ra vẫn còn bộ máy chính quyền Tây Sơn, nhất là Quang Toản, Quang Thùy đã chạy thoát ra Nghệ An và đã cho người sang nhà Thanh cầu cứu. Vì vậy không thực hiện khoan hòa, không đối xử nhân đạo với hàng binh đã quy phục lúc nầy thì sẽ đẩy hàng vạn binh sĩ Tây Sơn còn lại vào thế quyết chống cự quyết liệt để tìm con đường sống!

Trả lờiChuyển tiếp

AI NHÁT GAN MỚI MƯỢN RƯỢU!

        Đại quan  Nguyễn Văn Thành 

AI NHÁT GAN MỚI MƯỢN RƯỢU!
      Từ năm 1800 quân nhà Nguyễn thắng lớn, khi ra trận, Nguyễn Văn Thành và Lê Văn Duyệt hay ngồi trên bành voi có cắm cờ tướng lệnh để chỉ huy các cánh quân. Nguyễn Văn Thành thích uống rượu nên mỗi lần ra trận đem bầu (rượu) ra tự rót uống, ông rót một chén đưa cho Lê Văn Duyệt. Duyệt không chịu uống, Thành cố ép nói : "Nay trời lạnh, uống một chén cho mạnh thêm lên!" Duyệt nói :" Ai nhát, yếu mới phải mượn rượu. Còn tôi thì trước mắt không thấy có giặc nào mạnh, cần gì đến rượu". Thành có vẻ xấu hổ do đó căm (tức) Duyệt.
         (Theo Quốc Sử quán triều Nguyễn)


    * Chức vụ của Nguyễn Văn Thành lúc bấy giờ là Thống lĩnh tướng sĩ Tiền quân kiêm dinh Tiên phong. Trong khi Lê Văn Duyệt là Đô Thống chế Tả dinh. Có nghĩa là Lê Văn Duyệt vẫn dưới quyền của Nguyễn Văn Thành.
      Tả quân Lê Văn Duyệt vốn tính cương nghị, ưa nói thẳng không nể nang. Trong khi Nguyễn Văn Thành là người văn võ song toàn. Ông có áng văn rất nổi tiếng đó là "Văn tế chiến sĩ trận vong" được đưa vào chương trình SGK cho học sinh lớp 10 ban C trước 1975.
      Tuy nhiên cả hai công thần đều có số phận không may lúc cuối đời!