ngobadung

15 tháng 10, 2026

Dòng sông tuổi thơ tôi




Dòng sông tuổi thơ tui.
   Nhớ những buổi trưa hè tắm sông, dòng sông trong vắt nhìn thấy cá bơi bên dưới, đôi lúc ngồi xúm xít móc mồi cơm, cắm cần câu cá bống.
   Bên kia phố là những bè tre của bác tôi thả dọc sông Hoài (chỗ mấy chiếc đò) chờ khách đến mua. Buổi trưa dòng sông im ắng đến nỗi ngồi bên nầy sông vẫn nghe tiếng bác tôi nói chuyện với mấy người đến hỏi mua tre!
   Đêm đến nằm trên mui ghe nghe ông nội tôi kể chuyện Tam Quốc Chí, câu chuyện hay dừng bởi thỉnh thoảng nghe tiếng đại bác từ phía Vĩnh Điện ì ầm bay vút qua đầu rồi như tiếng sấm chớp về phía Cẩm Thanh!
  Ảnh 2 : Ông nội tôi.

#ngobadungxua 

#hoian

14 tháng 10, 2026

Nghệ sĩ cải lương Năm Phỉ đi Pháp 1931 bằng máy bay.


Nghệ sĩ cải lương Năm Phỉ đi Pháp 1931 bằng máy bay.
   Giai đoạn nầy người được đi máy bay trên thế giới đã hiếm huống chi ở Việt Nam. Ngay cả vua Bảo Đại năm 1932 còn đi tàu biển từ Pháp về nước.
    Bà Năm Phỉ lúc nầy mới tuổi 25 mà đã rất nổi tiếng khắp nước và được xem là Đệ Nhứt Danh đào, lần nầy bà và 03 nghệ sĩ khác trong đoàn được ưu tiên đi máy bay để "đem chuông đi đánh xứ người".
    Trong ảnh chiếc máy bay được cho là "hiện đại" lúc đó nhưng nhìn rất ộp ẹp, thô sơ như thùng tôn biết bay do một phi công già đeo cà vạt, đội mũ bay bằng vải ... lái. Bà còn vui vẻ làm dáng đứng sát máy bay để "chớp ảnh". Riêng chuyện đi máy bay nầy tôi thấy họ rất can đảm vì Toàn quyền Pasquier sau đó còn... bị tai nạn rớt máy bay nữa là...!
    Bà Năm Phỉ là chị của bà Bảy Nam, mà bà Bảy là mẹ của nghệ sĩ Kim Cương. Họ đóng vai nào tới đoạn đau khổ là khóc thiệt luôn trên sân khấu.
    Đó là tui nghe kể chớ tui sinh ra đời là bà đã mất trước đó một năm rồi nhưng cháu bà là NS Kim Cương tôi xem TV thấy khóc hoài trên sân khấu.

  ngobadung.blogspot.com


8 tháng 10, 2026

Hội An cách đây hơn 50 năm

    Hội An cách đây hơn 50 năm - như một đô thị dưỡng già với những gì vốn cũ kỹ của nó.
   Tây cũng không mà ta trong nước cũng không, phố phường vắng lặng thi thoảng chỉ nghe tiếng rao, tiếng guốc gỗ gõ lốc cốc trên đường, tiếng đập của những người giặt chiếu trên sông.
    Hội An nhỏ lắm, hầu như mọi người đều biết nhau, quan tâm với nhau qua câu chào hỏi gặp nhau hằng ngày trên đường.
    Bây giờ thì Hội An khác xưa nhiều lắm, tây ta nườm nượp kéo đến, đủ sắc dân, màu da, quốc tịch ... Nhiều cư dân bản địa dần dần lùi ra xa để mặt tiền cho người phương xa đến buôn bán nên những gì tốt đẹp vốn có cũng dần phai nhạt!
   Đường Cường Để xưa nay là Trần Phú.

6 tháng 10, 2026

Chim sẻ

Chim sẻ - từ xưa người tàu ví chim sẻ như bọn tiểu nhân?
   Sau nầy có một thời ở bên tàu, nhà nhà thi đua diệt chim sẻ bởi vì họ cho rằng chúng phá hoại mùa màng, ăn nhiều thóc lúa nhưng họ không nghĩ chim sẻ cũng là thiên địch của sâu bọ... mà sâu bọ mới chính là thủ phạm phá hoại mùa màng...
     Chỉ sau mấy mùa "diệt" sản lượng lúa giảm, bên đó không còn nghe ai hô hào diệt chim sẻ nữa!
    Thấy chim sẻ cũng hiền lành, ráng kiếm cơm thừa, mẫu bánh vụn về nuôi con chớ trộm cắp chi ai mà "tiểu nhân" hè?
    Chụp con ni dễ nhứt, ở đâu cũng có! Mình già rồi kiếm mấy con dễ dễ chụp cho khỏe.

#ngobadung

4 tháng 10, 2026

HÒA PHÁT - ĐÀ NẴNG 1968.







HÒA PHÁT - ĐÀ NẴNG 1968.
Hồi đó là đường Quốc lộ số 1, nay là đường Trường Chinh.
   Nhà tôi, tuổi thơ tôi ở đó - (điểm vàng, điểm xanh).
   Lúc nầy đường mới trải nhựa cũng là lúc dân cư ven lộ vừa thoát cảnh hít thở bụi đường đất đỏ mù mịt kéo dài suốt nhiều năm. Người dân Hòa Phát - Phước Tường sửng sờ sau một đêm, sáng ra đã có con đường mới. Con đường nầy mãi cho đến cuối thập niên 90 vẫn còn sử dụng tốt cho đến những năm đầu 2.000 người ta mới tu bổ sơ sơ. Như vậy độ bền của nó là 30 năm hơn. Vì lúc nầy đường vẫn chưa xuất hiện "ổ gà" đừng nói chi tới "ổ voi" !
Bên trái là đường sắt, thời kỳ nầy tàu lửa vẫn còn hoạt động nhưng trong phạm vi xa chừng vài chục cây số vì chiến tranh, sau đó chừng một thời gian ngắn trục đường sắt nầy cũng dừng hoàn toàn. Vì ảnh cho thấy lúc nầy dân chưa đắp đường dân sinh băng qua và cũng chưa có đường ống nước lớn của Mỹ chạy dọc song song với đường sắt.
   Cạnh đường sắt là dãy nhà dân mà đa phần người gốc bắc di cư 1954 phần đông theo đạo công giáo. Họ dựng nhà bằng tôn ván hoặc xây trệt lợp tôn chiếm giữ hầu hết phía mặt tiền QL1 nay là đường Trường Chinh. Phía sau dãy nhà nầy là làng mạc của cư dân bản địa thuộc làng Nghi An, Hòa An với ruộng vườn bao la kéo dài từ phía trụ vôi Hòa Mỹ cho đến làng Phong Lệ - Hòa Cầm. Còn đi sâu về phía tây giáp chân núi Phước Tường, Phước Lý lại càng vắng nhà dân mà chỉ toàn căn cứ quân sự của Mỹ. Ngay cả Hòa Khánh bấy giờ cũng thưa thớt và toàn đất cát, về sau chiến sự càng ác liệt thì Hòa Khánh đa phần là dân tản cư phía trong chạy ra dựng lều tá túc lánh nạn.
   Phía sau dãy nhà nầy là con đường làng rợp bóng tre xanh mọc giao nhau rất mát . Hồi đó tôi hay đạp xe trên con đường nầy vì một phần cho mát mà lại an toàn vì không có xe nhà binh Mỹ lưu thông đông đúc, một phần vì lý do riêng ...thi thoảng có vài ngôi mộ bên đường, mộ của ai chỉ có nấm đất mà chẳng có bia ghi tên tuổi - mà nay nó là đường Tôn Đản nhộn nhịp.
   Trong ảnh có đánh dấu điểm vàng và điểm xanh là nơi tôi sống nhiều năm ở đó - vàng là nhà thuê - xanh là nhà cha mẹ tôi mua để kinh doanh.
   Ảnh sưu tầm do người Mỹ chụp - chắc là để đánh dấu con đường nhựa mới do hãng RMK vừa hoàn thành ở đây!
ngobadung.blogspot.com

#ngobadungxua

1 tháng 10, 2026

XE LAM Ở HUẾ

XE LAM Ở HUẾ

Nói xe ở Huế vì trên thùng xe có ghi lộ trình An Cựu - Nông - Truồi.

Xe Lam các nơi người ta ghi Lambro 550 nhưng ở Huế chỉ ghi Lambro 200? Mặc dầu cùng model cùng một lò do một hãng ở Ý sản xuất khi qua VN mới đóng thêm mui và thùng phía sau.

Hỏi ra mới biết 200 đó là dung tích xilanh 198cc, nói cho tròn 200, còn 550 té ra là tải trọng 550 kg. Vậy là do mấy ông thợ đóng thùng ở Huế đặt tên theo cách khác chớ không phải xe Huế "yếu" hay xe ĐN "mạnh" chi hết!

Xe Lam nhỏ gọn, bình dân, mạnh mẽ có thể đi loanh quanh giữa ngoại ô và thành phố. Xe Lam tuy nổ to, khói ra nhiều, dàn nhún dù có cũng như không nhưng vẫn là hình ảnh thân thương của những người lớn tuổi!

ngobadung.blogspot.com


14 tháng 9, 2026

NGƯỜI NHẮC TUỒNG CHO SÂN KHẤU XƯA.

 





NGƯỜI NHẮC TUỒNG CHO SÂN KHẤU XƯA.

  

   Hồi nhỏ gần nhà tôi có rạp hát, các đoàn lớn ở Saigon thường về đây diễn. Tui và đám con nít hay lân la phía sau sân khấu trước giờ để coi họ làm chi?

  Chừng chạng vạng, sau khi ăn cơm xong, các diễn viên lăn xăn với trang phục, phấn son, râu ria, hia mão phía hậu đài để chuẩn bị cho buổi mở màn.

  Làm diễn viên cái khó nhất là phải nhớ lời của tuồng mà tuồng thì dài, một gánh hát lại có nhiều tuồng tích mà nghệ sĩ không thể nào nhớ hết. Vì vậy gánh nào cũng có người nhắc tuồng.

   Họ thường núp sau cánh gà, tay cầm kịch bản nhắc vào sân khấu, không chỉ nhắc lời cho 01 người mà có khi cho 02. 03 người một lúc. Nhiều lúc thấy họ núp sau cánh gà dậm chân, nhăn mặt, vung tay nhấn nhá từng chữ với diễn viên mà bọn con nít tui thấy ngạc nhiên rồi lại mắc cười!

   Té ra tể tướng, hay vua tuy hùng hổ ra oai trên sân khấu nhưng đến đoạn ... quên cũng phải quay vô cánh gà chờ ... nhắc, nhiều lúc chưa kịp nhắc vì phải lo tìm đúng phân đoạn.  Thì trên sân khấu, vua cũng phải giả đò gãi đầu, đi ra, đi vô suy nghĩ ... để câu giờ ! 

   Trong khi nhiều khán giả nông thôn bên dưới vẫn cười râm ran dễ dãi thì bọn con nít chúng tôi được thấy những giây phút rất thiệt của sân khấu!

 ngobadung.blogspot.com