VUA MINH MẠNG XỬ ÔNG QUAN TÔN THẤT CAN TỘI HÚT THUỐC PHIỆN

VUA MINH MẠNG XỬ ÔNG QUAN TÔN THẤT CAN TỘI HÚT THUỐC PHIỆN!.
Cai đội dinh Thần Cơ là Tôn Thất Huyên hút thuốc phiện vụng (lén lút). Hình Bộ xử án phạt trượng và tội đồ; nhưng chiếu lệ cho bỏ gông".

     Án tâu lên, vua nói "Theo lệ người trong Tôn thất phạm tội thì được bỏ gông. Đó là đặc cách cho người có lỗi tầm thường chứ như Tôn Thất Huyên có ý phạm cấm, mờ ám tự làm hỏng mình, sao vin vào lệ mà xử cho nhẹ được? Vậy tước bỏ họ Tôn Thất, đổi theo họ mẹ gọi là Lê Văn Huyên, phát vãng làm lính đảo ở Phú Quốc. Trưởng tộc là Tôn Thất Thành bị phạt bổng tôn nhân 01 năm".
      * Nhà Nguyễn từng có lệ ưu ái cho người mang họ Tôn Thất là họ dòng dõi nhà vua như không ai được chửi mắng, không bị đóng gông... nhưng cũng không dung thứ cho những ai mang họ Tôn Thất nhưng phạm vào điều cấm.
      Thuốc phiện thời ấy rất khó mua, nếu không chỉ là người có chức quyền và có tiền như Tôn Thất Huyên đang làm Cai đội ở Dinh Thần cơ. (Tương đương chức Tiểu đoàn trưởng bây chừ) mới có thể kiếm được!
      Sau vụ án Tôn Thất Huyên, nhà vua đã có chỉ dụ riêng cho toàn Tôn nhân phủ biết, ai cũng phải liệu lấy đó mà răn mình.
Ảnh có tính minh họa.

NẠN ĐÓI NĂM ẤT DẬU 1945 Ở MIỀN BẮC VIỆT NAM!

NẠN ĐÓI 1945 Ở MIỀN BẮC!
Nạn đói năm 1945 ở miền bắc thật khủng khiếp. Hãy nghe nhà văn Tô Hoài kể:
    "Dân phủ Nam Trực có 16 vạn, mỗi ngày có khoảng 400 người chết đói, trong số nầy đã có lý trưởng, phó lý và các chức dịch trong làng cũng chịu chết đói!".
      "Ở Nghĩa Hưng, cũng Nam Định có 15 vạn người, mỗi ngày có 500 người chết. Dân đói phải ăn mọi thứ kể cả thịt người."...
      "Ruộng bỏ hoang, một mẫu ruộng đáng 1.000đ bán không được 30đ"...
      "Trẻ con bị cha mẹ bỏ hoặc cha mẹ đã chết, ngồi nheo nhóc khắp nơi.
Lại có nơi, ở đầu chợ, nhan nhản người đem bán trẻ con. Có nguời chuyên đi buôn trẻ con, như thời thường mua bán heo, gà. Về sau chẳng ai mua trẻ con làm gì vì chẳng còn cái ăn, khốn khổ!"...
      "Bánh dầu (bả dùng bón ruộng) lấy làm thực phẩm có giá 3 hào/ bánh"...
     "Làng nào cũng sợ phải chôn người chết. Buổi tối những người còn khỏe đi quanh làng để xua đuổi người đói còn đi vất vưỡng. Nếu gặp xác chết thì lặng lẽ khiêng vứt qua làng bên để khỏi chôn"...
      Nghề mới -"Phó lý làng Yên Thái buôn cót để bó người chết. Mua 3 đồng, bán 5 đồng.
      Nghề chôn xác thuê - Người chết quá quá nhiều không thể chôn kịp vì người đi chôn đã ốm đói rồi. Khi đi nhặt xác gặp người còn ngoắc ngoải, bọn nầy cũng lôi đi chôn. Lúc vùi xuống hố, những người ấy còn chắp tay van lạy"...
      Trên đây là đoạn trích từ "Chuyện cũ Hà Nội" của nhà văn Tô Hoài, NXB Thời Đại. Được UBND tp Hà Nội tặng giải thưởng Thăng Long năm 1997 -1998.
Nạn đói năm Ất Dậu 1945 đã có hơn 2 triệu người chết(?)
Ảnh 1,2 của cụ Võ An Ninh.
Ảnh 3 Bưu ảnh của Pháp

MẪU ĐỐI THOẠI GIỮA CẬU BÉ TÁM TUỔI VỚI VUA GIA LONG

Nhà của Chaigneau Thắng

MẪU ĐỐI THOẠI GIỮA CẬU BÉ TÁM TUỔI VỚI VUA GIA LONG 

     (Ghi chép của Duc Chaigneau).
       # Duc có cha là người Pháp mẹ người Việt- cuộc gặp diễn ra ở điện Cao Minh, khi Duc đi cùng cha vào yết kiến vua và Hoàng hậu vào năm 1811.
         Theo miêu tả của Duc, vua Gia Long ngồi trên chiếc bục có ngai vàng, trãi chiếu hoa viền lụa. Khuôn mặt vua đầy biểu cảm nhân hậu, da sáng, đôi mắt tinh nhanh (lúc nầy nhà vua chừng 50 tuổi) theo miêu tả của Duc, nhà vua còn là người thích hài hước.
-      "Ha ha các bằng hữu của ta, hãy tới gần đây, gần nữa để ta xem con có giống cha của con không?"
Ông ta đặt tay trên vai Duc, vuốt cằm Duc, nhìn cậu bé chăm chú rồi hất hàm nói với Chaigneau Nguyen Van Thang : "Ông làm việc tốt, chỉ có điều cậu bé nầy có cái mũi hơi An Nam một tí"
      Ông vui cười nói với cha tôi điều gì đó, một hồi lâu tôi lùi lại rồi tâu: "Dám tâu bệ hạ, con xin chào bệ hạ, bậc thiên tử, con chúc bệ hạ vạn tuế, vạn tuế"
     Tôi vừa dứt lời, nhà vua liền phá lên cười " ha ha con cũng muốn ta là con trời à? Chắc chắn cha con không dạy cho con điều đó. Vì ông ấy chưa bao giờ nói với ta điều vô lý đó. Ta mà là thiên tử ư?" Nhà vua còn nói nhiều điều nhưng tôi dừng lại ở đây.
       Sau khi đã cười nói chán chê, nhà vua quay lại nhìn Duc
-"Con kêu ta là bậc thiên tử mà chưa lạy bậc thiên tử"
Duc do dự rồi quỳ xuống rồi lạy chừng 5 lạy thì vua cho thôi và nói:
- "Đủ rồi con, con chỉ chào ta bằng phân nữa cách chào của người Việt... nhưng nầy con mấy tuổi rồi?"
- Dám tâu bệ hạ con tám tuổi.
- Con học gì?
- Dám tâu bệ hạ con học tiếng Lang sa và tiếng Tàu.
- Tốt lắm con hãy siêng học. Một ngày nào đó ta sẽ cho con làm quan. Con thích làm quan không?
- Dám tâu bệ hạ thích lắm.
- Con hãy đến chào Hoàng hậu đi. Đừng sợ, các phu nhân ta không dữ dằn gì đâu. Họ không ăn thịt con đâu - (cười to)
    Trích hồi ký của Duc Chaigneau - Sách Xã hội Việt Nam đầu TK XIX qua con mắt người nước ngoài.

    *Giúp việc cho chúa Nguyễn Phúc Ánh có chừng 06 người Pháp. Trong đó có Cha Cả là Bá Đa Lộc và Chaigneau, nguyên trung úy Hải quân Pháp và vài người Pháp khác trên tinh thần tự nguyện. Chaigneau lấy vợ Việt là bà Hồ Thị Huề, một giáo dân phường Thợ Đúc. Có 11 người con, Duc là con thứ 3. Chaigneau nói tiếng Việt, mang tên Việt, biết ăn trầu làm quan đến chức Chưởng cơ, rồi Khâm sai, tước Thắng Toán Hầu.
      Những chuyện như thế nầy Sử quán triều Nguyễn và các triều khác đều không có ghi chép. Vì vậy nên ta ít có nguồn sử liệu để biết về xã hội thời đó nếu không có sự ghi chép từ của các giáo sĩ và người nước ngoài.

1. Nhà ở của Chaigneau
2 Mộ bà Hồ Thị Huề

BÊN LỀ VỤ NỔI LOẠN THÀNH PHIÊN AN Ở SAIGON - GIA ĐỊNH.

Những người nhà Thanh ở nước ta -
ảnh minh họa

BÊN LỀ VỤ NỔI LOẠN THÀNH PHIÊN AN Ở SAIGON - GIA ĐỊNH.

Tả tướng quân Tống Phước Lương tư báo về Bộ Binh: "Bắt được hơn 800 người nhà Thanh đã giao cho án sát Gia Định là Hoàng Văn Minh tra xét"
Quan Bộ Binh tâu lên, vua dụ gấp: "Người nhà Thanh hung tợn, chống cự quân ta, các ngươi không theo các tờ ta chỉ dụ trước để xử trí mà lại giao cho Hoàng Văn Minh xét một mình, rất không đúng; hơn nữa bọn giặc đến hơn 800 người, mà có mấy chục người canh giữ thì khó lòng ổn thỏa. Vậy truyền cho Tống Phước Lương, Nguyễn Xuân, đích thân xét xử ngay số người Thanh ấy, đứa đầu sỏ, dữ tợn cho chém trước, còn đứa từng cầm khí giới chống lại quan quân thì theo tờ dụ trước chặt 04 ngón tay bên phải, đuổi ra vùng biên viễn, bọn hiếp tòng thì liệu cho chia về các thôn thuộc Gia Định mà quản thúc. Nếu đứa nào còn dám mưu toan làm trái phép thì cho phép dân sở tại giết chết mà không cần xét hỏi" (Theo Đại Nam thực lục)
*Người nhà Thanh tham gia vụ bạo loạn của Lê Văn Khôi rất đông và cũng là lực lượng chủ yếu, dù sao số hơn 800 người nầy còn may hơn 2.000 người còn cố thủ trong thành. Vì trong số họ nhiều người còn thấy con đường sống dù bị mất 4 ngón tay phải!

Chụp ảnh dạo xưa

Ảnh minh họa (không rõ tác giả)

Thợ chụp ảnh dạo ở Saigon hơn 50 năm trước.

       Trang bị toàn máy Polaroid của Mỹ cho cỡ ảnh chừng 6×9 trên giấy cứng có viền bo, máy tích hợp chụp và in ảnh lấy liền. Hồi đó ở Cổ Viện Chàm đã thấy chụp bằng máy nầy.
        Phải hơn 40 năm sau khi máy kỹ thuật số ra đời, người ta mới có máy in ảnh lè kè mang theo!
Mỹ đã đi trước thời đại nhiều lĩnh vực trong đó có chớp ảnh lấy liền.
    Ảnh 1 st
    Ảnh 2 chiếc Polaroid của tôi.

ÔNG QUAN THANH LIÊM CHẾT KHÔNG TIỀN CHÔN.

>

ÔNG QUAN THANH LIÊM CHẾT KHÔNG TIỀN CHÔN.

     "Năm Minh Mạng thứ 16, quan Án sát Nghệ An là Mai Thăng Đường chết, Đường làm quan thanh liêm, giản dị. Trong túi rỗng tuếch. Quan tỉnh tạm chi 05 tấm trừu (vải liệm) và 70 quan tiền kho để lo liệu việc tang, rồi đem duyên do tâu lên, vua y cho". (Theo Đại Nam thực lục)
      * Xưa chức Án sát to thứ hai trong tỉnh, chỉ sau Tổng đốc. Quan án sát coi lĩnh vực an ninh, xử án. Vậy mà cụ Án sát Nghệ An Mai Thăng Đường (quê Thanh Hóa), khi chết nhà không đủ tiền lo tang ma đến nổi quan trên phải xuất tiền kho để lo!
Thật đáng thương cho ông quan thanh liêm.
       Ngày xưa quan không phải đầy tớ của dân mà là cha mẹ dân, nên phải lo cho dân như cha mẹ lo cho con. Khác với nay - cha mẹ lo cho con khác với đầy tớ lo cho chủ nhà!
(Ảnh minh họa)

MÁY ẢNH HẢI ÂU (Haiou) TRUNG QUỐC

HAIOU Camera

MÁY ẢNH TRUNG QUỐC

     Trung Quốc sản xuất máy ảnh vào những năm 60 của thế kỷ trước dưới tên Hải Âu (Seagull), nhà máy đặt tại Thượng Hải với sự đồng ý của hãng Minolta Nhật Bản.
     Có người bạn tặng chiếc Haiou đã cũ nhưng khi về tay tôi thì máy ảnh kỹ thuật số đã phát triển nên tôi chưa có dịp chụp thử. Nhìn bên ngoài HAIOU thiết kế y hệt Minolta SRT101 mà tôi đã từng trãi nghiệm.
      Chất liệu hợp kim còn thô ráp, các chi tiết thiếu sắc sảo, ống kính được phủ lớp multi coated xanh như mực học trò.
     Nghe nói giá của nó vào thời điểm ra lò gần 300 tệ - 1960s, trong khi lương công nhân Trung Quốc lúc đó chừng 30 tệ nên không phải ai cũng mua được. Hơn nữa máy chỉ bán cho người được phép sử dụng như phóng viên, nhà báo và công chức có giấy phép mà thôi.